Wanneer zijn teeltgoten aan vervanging toe?
Stalen teeltgoten brengen planten op werkhoogte en zorgen voor gelijkmatige irrigatie per plant. Ze dragen de volledige teelt. Na jaren van intensief gebruik bereiken de meeste systemen een punt waarop slijtage sneller escaleert dan reparatie kan bijhouden. Dan is de vraag niet meer of je vervangt, maar wanneer je dat het beste kunt doen.
Systemen die al even meegaan: leeftijd als eerste ijkpunt
Teeltgoten die een tiental jaren geleden zijn geplaatst, zitten aan of voorbij hun gemiddelde levensduur. Teeltsystemen die rond de eeuwwisseling zijn geplaatst, verdienen daarmee nú een kritische beoordeling: slijtage en schade kunnen vanaf dat punt snel escaleren.
Teeltgoten krijgen het namelijk zwaar te verduren. Transportkarren rijden ertegenaan, er valt materiaal op en de coating wordt jaar na jaar blootgesteld aan water, meststoffen en reinigingsmiddelen. Na twee decennia gebruik is een systeem dat er op het oog nog goed uitziet, intern al behoorlijk aangetast.
Een eerste beoordeling kun je zelf uitvoeren: kijk aan de onderzijde van de goten op roestvorming, controleer of de waterafvoer nog symmetrisch verloopt aan beide kanten en let op verkleuring of ruwheid op het coatingoppervlak. Zijn meerdere van deze signalen zichtbaar, dan is een grondige inspectie op zijn plaats.
Heeft jouw teeltsysteem al enkele decennia op de teller? Wij kijken graag met je mee om te beoordelen wat jouw situatie vraagt.
Van kleine lekkage naar grote ziektedruk op het gewas in de kas
Zodra de coating van teeltgoten beschadigt, volgen lekkages en een verhoogde ziektedruk. De snelheid waarmee het verval escaleert wordt in de praktijk vaak onderschat.
Het verval verloopt in stappen. De coating beschadigt door intensief gebruik en reiniging. Staal dat onbeschermd aan water wordt blootgesteld, gaat roesten. In de waterafvoerkanalen ontstaan kleine gaatjes. Water stapelt zich op aan één kant van de teeltgoot en vormt natte plekken op de grond. Organisch materiaal begint te rotten, dat trekt insecten en schimmels aan en de ziektedruk op het gewas stijgt.
Wat betekent dit in de praktijk, voor een teeltsysteem in verval?
In het eerste jaar na de eerste slijtage: circa 10 lekkageplekken per hectare;
In het tweede jaar: rond de 50 plekken;
Vanaf het derde jaar: 200 plekken of meer per hectare.
Bij 200 lekkageplekken per hectare of meer is herstellen structureel duurder dan vervangen, is onze ervaring.
Moderne reinigingsmiddelen stellen hogere eisen aan teeltgoten
Huidige reinigingschemicaliën zijn agressiever dan wat teeltgoten uit begin 21e eeuw aankunnen. Dat versnelt de slijtage van oudere systemen.
Moderne reinigingsprotocollen vereisen chemicaliën die twintig jaar geleden niet gangbaar waren. Waterstofperoxide en andere krachtige middelen zijn inmiddels standaard geworden om het systeem schoon te starten voor een nieuwe teelt. Supermarkten en wetgeving stellen strenge normen aan residuen op producten. Om het gebruik van bestrijdingsmiddelen tijdens de teelt te minimaliseren, moet het systeem bij de start van elke teelt zo schoon mogelijk zijn.
Oudere coatings zijn hier niet op berekend. Ze degraderen sneller onder de huidige chemicaliën, worden brozer en verliezen hun beschermende werking eerder dan het staal zelf.
Nieuwe teeltgoten met de MS-150 coating zijn specifiek ontwikkeld voor de moderne reinigingseisen. De coating is voedselveilig, chroomvrij (gecertificeerd volgens REACH), bestand tegen waterstofperoxide en geleverd met tot 10 jaar garantie.
Wanneer is herstellen duurder dan vervangen?
Als lekkages structureel terugkomen is de grens bereikt waarop reparatie meer kost dan een nieuw systeem.
Het herstellen van een slijtend teeltsysteem is tijdelijk en kostbaar, niet alleen vanwege het werk zelf, maar ook vanwege de teeltderving die natte plekken veroorzaken en de tijd die verloren gaat aan corrigerend ingrijpen in plaats van aan het gewas.
Wij kijken bij een vervangingstraject altijd welke onderdelen van het bestaande systeem nog bruikbaar zijn. Beugels, ophangconstructies, liggers: als ze goed zijn, worden ze meegenomen in het nieuwe ontwerp. Zo hoeft niet 100% van het systeem te worden vervangen. Met meer dan 35 verschillende teeltgootprofielen in het assortiment passen nieuwe goten ook in bestaande beugels van andere systemen; een leverancierswissel betekent niet automatisch dat de volledige constructie weg moet.
Bovendien nemen wij het verwijderen van het oude systeem voor onze rekening. De opbrengst van het oud ijzer wordt verrekend met de investering in het nieuwe systeem.
Vervanging als startpunt voor een modernere teelt
Vervanging van teeltgoten is ook het moment om de opzet van de kas aan te passen aan de eisen van een nieuwe teelt.
Veel telers pakken een vervanging aan als startpunt voor bredere aanpassing. De kas staat open, het systeem gaat eruit: dat is het moment om ook de plantafstanden te herzien, de werkhoogte van de goten aan te passen, druppelaarafstanden bij te stellen of het leidingwerk opnieuw te leggen. Aanpassingen die anders een aparte interventie zouden vragen, zijn nu één project.
De meeste vervangingen vinden plaats rondom de teeltwisseling in de wintermaanden, als de teeltderving minimaal is. Wie in het voorjaar of de zomer oriënteert, heeft de meeste ruimte in de planning en de grootste kans op een levering die aansluit bij zijn schema.
Wij denken daarin mee van het eerste gesprek tot de dag van oplevering. Altijd met meerdere opties: volledig nieuw, of met hergebruik van wat er nog goed is. Jij bepaalt wat het beste past bij jouw teeltsituatie en jouw gewas.
Meer over teeltsystemen per gewas: bekijk de mogelijkheden voor groentetelers of lees alles over onze teeltgoten voor kassystemen.
Waarom Meteor Systems voor het vervangen van teeltgoten?
De signalen zijn duidelijk zodra je weet waar je op let. Meteor Systems is opgericht in 1997, produceert met 130 specialisten en heeft meer dan 84.000 kilometer teeltgoten geproduceerd. Het bedrijf is HortiQ BRL8001-gecertificeerd, lid van brancheorganisatie AVAG en werkt samen met Wageningen University & Research aan productontwikkeling en teelt-technisch onderzoek.
Wij beoordelen jouw situatie graag ter plaatse. Neem contact op en laten we samen kijken naar wat jouw teelt nodig heeft.
Veelgestelde vragen over het vervangen van teeltgoten
Wat zijn de eerste tekenen van slijtage aan teeltgoten?
De eerste zichtbare tekenen zijn kleine lekkages in de waterafvoerkanalen en roestvorming aan de onderzijde van de goten. Bij oudere systemen wijzen ook verkleuring of ruwheid op het coatingoppervlak en natte plekken op de grond op voortschrijdende slijtage.
Kan een beschadigd teeltsysteem gerepareerd worden?
Gerichte reparatie is mogelijk bij beperkte schade, maar als lekkages zich versneld vermenigvuldigen, is herstel structureel kostbaarder dan vervanging. Vanaf circa 50 lekkageplekken per hectare is vervanging van het systeem in de meeste gevallen voordeliger.
Wanneer zijn teeltgoten aan vervanging toe?
Teeltgoten zijn aan vervanging toe als de levensduur van ongeveer 20 jaar (naar schatting, dit kan enkele jaren +/- afwijken) bereikt is, als lekkages zich versneld vermenigvuldigen óf als het systeem bestand niet meer is tegen moderne reinigingsmiddelen. Hoe ouder het systeem, hoe sneller slijtage escaleert; bij 200 of meer lekkageplekken per hectare is herstel kostbaarder dan vervanging.
Moet het complete teeltsysteem worden vervangen bij een leverancierswissel?
Dat is zelden nodig. Nieuwe teeltgoten passen in bestaande beugels en ophangconstructies, ook als die van een andere leverancier afkomstig zijn. Per project wordt beoordeeld welke onderdelen behouden kunnen worden, wat de totale vervangingsinvestering verlaagt.
Hieronder een selectie van wat wij te bieden hebben.
Neem contact op met onze specialisten om uw project te bespreken!